Niemożność zobaczenia u siebie tych rzeczy, o których w opisach wyczytują,
żądza nowości i oświecenia się, potrzeba wypełniania politycznych swych zasad postrzeżeniami nad ustawą innych narodów czynionymi,
również konieczność zasięgnięcia wiadomości o ulepszeniach w gospodarstwie, przemyśle, handlu innych państw, które są szkołą dla innych, a w Polsce zastosowane być mogą,
żądza widzenia dzieł sztuki i wytworniejszego życia musi Polaków skłaniać do podróży.
Są to najgłówniejsze powody, ale oprócz tego wielu je przedsiębierze z próżniastwa i rodzącego się zeń niepokoju ducha,
dla mody, chęci wyrównania drugim, ze względów politycznych, niezadowolenia ze stanu rzeczy wojczyźniw, dla uniknienia prześladowań partii przeciwnej, dla poprawienia zdrowia lub wreszcie z pobudek jeszcze mniej wytłumaczonych niż poprzedzające” – wyjaśniał Fryderyk Schulz, podróżnik i uczony z Akademii w Mittawie w swoich zapiskach „Podróże Inflantczyka z Rygi do Warszawy i po Polsce w latch 1791-1793”.
Ilustracją wpisu jest „Portret Franciszka i Kazimierza Rzewuskich na tle Rzymu” obraz nieznanego twórcy, namalowany w latach 1781 – 1789
„Franciszek Michał Rzewuski h. Krzywda (1730-1800) – ukazany w niebieskim fraku – był pisarzem polnym koronnym w l. 1752-1774 i marszałkiem nadwornym koronnym w l. 1775-1783. Kazimierz Rzewuski (1751-1820), młodszy brat Franciszka – ukazany w czerwonym fraku – był pisarzem polnym koronnym w l. 1774-1792, członkiem Komisji Skarbu Koronnego i Rady Nieustającej (1780), tajnym radcą Cesarstwa (1817). Bracia przedstawieni zostali na tle Koloseum (po prawej) oraz widocznej w głębi Bazyliki św. Piotra w Rzymie.
Miniatura jest kopią z obrazu Antona von Marona (1733-1808) z 1772 roku w kolekcji Lanckorońskich w Rozdole (obecnie w Zamku Królewskim w Warszawie, nr ZKW/3929, ol. pł. 172,5 x 122,8 cm). Miniatura, w przeciwieństwie do obrazu, ma format poziomy. Początkowo obraz uchodził za dzieło malarza włoskiego Pompeo Batoniego. Jednak na podstawie miedziorytu Samuela Gottloba Kütnera (1747-1828), pochodzącego z Wiednia, który w 1728 roku został zaproszony do Warszawy przez króla Stanisława Augusta Poniatowskiego i wykonywał ryciny wg portretów M. Bacciarellego, ustalono, że autorem obrazu jest austriacki malarz Anton von Maron. Wykonywał on m.in. portrety typu grand tour, do którego należy zaliczyć niewątpliwie portret braci Rzewuskich. Zarówno obraz, jak i miniatura stanowią wspomnienie edukacyjnej podróży po Europie” – czytamy w opisie ze strony Muzeum Narodowego w Krakowie, gdzie obraz znajduje się w stałej kolekcji.
Wymiary: wysokość: 15 cm, szerokość: 20 cm, format: prostokąt
Technika: gwasz
Tworzywo: gwasz, farba wodna, papier